Eksperci Open Finance wskazują: opłaty ponoszone przez uczestnika funduszu inwestycyjnego dzielimy na dwie kategorie: prowizje wynikające z operacji dokonywanych jednostkami uczestnictwa (zakup, konwersja, umorzenie) oraz wynagrodzenie za zarządzanie. Pierwsze, tzw. opłaty manipulacyjne czy dystrybucyjne, pobierane są jednorazowo, w chwili dokonywania konkretnej operacji. Z kolei wynagrodzenie za zarządzanie naliczane jest i po trochu pomniejsza bieżącą wartość jednostki każdego dnia wyceny, czyli w praktyce każdego dnia roboczego. Jego maksymalna wartość w statutach funduszy podawana jest jako określony procent od średniej wartości aktywów netto (WAN) funduszu w skali roku.
>>>> Zobacz też: Goldman Sachs zataił 5 mld USD strat
Oto jak wygląda system kosztów. Przy wpłacie 1000 zł, od których zapłacimy 5-proc. prowizję, faktycznie zainwestujemy 950 zł. Zatem jeśli wartość jednostki wzrośnie w tym czasie o 50 proc., to nasz zysk wyniesie nie 50 proc., tylko 42,5 proc. (950 zł + 50 proc. = 1425 zł). Symulacja została przeprowadzona przy założeniu dokonania jednorazowej wpłaty do funduszu, sześcioletnim okresie trwania inwestycji i zmianie wartości jednostki uczestnictwa wynoszącej +67,9 proc. (Wahania dotyczą jednostki uczestnictwa jednego z funduszy polskich akcji w latach 2005-2010), każdy dodatkowy punkt procentowy prowizji przy zakupie, przekłada się na uszczuplenie ostatecznej stopy zwrotu ok. 1,7 pkt proc. Jeżeli więc prowizja wynosiłaby 5 proc., stopa zwrotu wyniosłaby nie wspomniane 67,9 proc., a 59,5 proc. (67,9 minus 8,4 – zgodnie z załączoną tabelą).
W załączonej tabeli są też informacje w jakim stopniu na końcowy wynik funduszu może wpłynąć wysokość wynagrodzenia za zarządzanie. Trzeba podkreślić, że ma ono znacznie większe znaczenie, niż opłata dystrybucyjna. Jest ona bowiem naliczana przez cały czas trwania inwestycji, każdego roku. W powyższym przykładzie każdy dodatkowy punkt procentowy opłaty za zarządzanie, wpływał na obniżenie ostatecznej stopy zwrotu ok. 5 pkt. proc. Zakładając czysto hipotetyczną sytuację, w której występują dwa bliźniaczo zarządzane fundusze, posiadające akcje tych samych spółek, w tych samych proporcjach, które różniąc się tylko wysokością opłaty za zarządzanie – w pierwszym wynosi ona 2 proc., a w drugim 4 proc. Z powyższej tabeli można odczytać, że różnica w wysokości wynagrodzenia za zarządzanie przełożyłaby się na przekraczającą 10 pkt. proc. różnicę między ostatecznymi stopami zwrotu – na niekorzyść funduszu z wyższą opłatą.
