Zmiany dotyczące zwolnień lekarskich są szeroko dyskutowane, co widać m.in. na forach internetowych i grupach w mediach społecznościowych. Studiując posty pracowników, którzy zauważają zwiększoną częstotliwość kontroli z ZUS lub mają problem z uzyskaniem L4 od lekarza np. w czasie ciąży widać, że nowe regulacje wpływają również na to, czy i jak chętnie wystawiane są zwolnienia.
Już wiadomo, że tysiące zasiłków cofnięto, ponieważ zwolnienia były nadużywane. Teraz kontrole będą bardziej szczegółowe, dlatego wykorzystując L4 niezgodnie z przeznaczeniem trzeba liczyć się z cofnięciem zasiłku i to za cały okres zwolnienia, a nie tylko za dzień, w którym pracownik złamał zasady.
Łatwiej będzie stracić zasiłek chorobowy?
Wbrew pozorom nie jest tak, że od kwietnia zasiłek chorobowy będzie stracić łatwiej. Wiele zapisów zostało doprecyzowanych, dzięki czemu ubezpieczony na L4 nie musi już zastanawiać się nad tym, czy na L4 można wyjść do sklepu lub odebrać dziecko z przedszkola.
Jednak od 13 kwietnia 2026 zasiłek chorobowy za czas zwolnienia od pracy będzie można stracić wykonując pracę zarobkową podczas L4 czy „podejmując aktywność niezgodną z celem zwolnienia”.
Zmiany w L4, które zaczynają obowiązywać od 13 kwietnia 2026
Nowelizację ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw, które porządkują kwestie związane z kontrolą zwolnień lekarskich, Prezydent RP podpisał jeszcze w styczniu tego roku. Praktycznie od początku roku obowiązują już zmiany w zakresie kontroli zwolnień. Kontrolerzy mogą nie tylko weryfikować zasadność wystawienia zwolnienia lekarskiego, lecz także jego długość w stosunku do postawionej diagnozy.
Kontrolerzy zyskali prawo do legitymowania osób przebywających na zwolnieniu i możliwość wielokrotnego odwiedzania ubezpieczonego w miejscu zamieszkania. Ponadto weryfikacji podlega już także to, czy w przypadku zasiłku opiekuńczego w domu nie ma innej osoby, która mogłaby przejąć opiekę nad dzieckiem.
Część zmian wejdzie jednak w życie dopiero 13 kwietnia. Od tej daty zasiłek chorobowy będzie można stracić z powodu:
- podejmowania aktywności niezgodnej z celem zwolnienia,
- wykonywania pracy zarobkowej.
Przykład
Co ważne, za aktywność niezgodną z celem zwolnienia uznaje się każdą czynność, która wydłuża proces leczenia i może pogarszać stan zdrowia. Dopuszczalne są za to zdarzenia incydentalne i takie, które są konieczne. To mogą być zarówno zakupy, wyjście do apteki jak i zaprowadzenie dziecka do przedszkola.
Odebraniem zasiłku nie będzie również skutkować odpisanie na maila służbowego, o ile tylko jest to sprawa pilna, a brak reakcji ze strony ubezpieczonego mógłby narazić firmę na duże koszty. Jednak ciągłe sprawdzanie korespondencji i de facto wykonywanie standardowych obowiązków pracownika jest już podstawą do odebrania zasiłku chorobowego za cały okres zwolnienia.