Główne osiągnięcia w gospodarce 2024 roku
Według Borowskiego największym sukcesem Polski było utrzymanie ścieżki doganiania gospodarek rozwiniętych. Prognozowany wzrost PKB na poziomie 2,7% pozwolił na dalsze zmniejszanie różnic w poziomie dochodów na mieszkańca względem krajów zamożnych. Choć tempo wzrostu gospodarki nie zaskoczyło pozytywnie, pierwsza połowa roku przyniosła niespodziewanie wysoki wzrost konsumpcji (blisko 5%) oraz poprawę w inwestycjach, szczególnie w drugim kwartale.
Jednak druga połowa roku była znacznie trudniejsza, a dynamika konsumpcji spowolniła gwałtownie, osiągając zaledwie 0,3% wzrostu w trzecim kwartale. Gospodarstwa domowe zaczęły oszczędzać, co mogło być efektem wysokiej inflacji i odbudowy aktywów finansowych po wcześniejszym okresie ich uszczuplania.
Problemy z inwestycjami i niskie wykorzystanie mocy produkcyjnych
Jednym z największych wyzwań w 2024 roku była stagnacja inwestycji przedsiębiorstw. Dane do trzeciego kwartału pokazują spadki w niemal wszystkich kategoriach inwestycji – od budynków po maszyny. Jak zaznaczył Borowski, kluczowym problemem był niski stopień wykorzystania mocy produkcyjnych, co oznacza, że firmy nie widzą wystarczającego popytu, aby uzasadnić nowe inwestycje.
Publiczne inwestycje również zostały zahamowane. Powodem była zmiana perspektywy finansowej Unii Europejskiej – kończące się środki z poprzedniego budżetu oraz powolne uruchamianie nowej perspektywy i środków z Krajowego Planu Odbudowy (KPO). Produkcja budowlano-montażowa, będąca wskaźnikiem aktywności w sektorze budowlanym, spadła w porównaniu do poziomów z 2023 roku.
Prognozy na 2025 rok
PKB i wzrost gospodarczy
Na 2025 rok prognozowane jest umiarkowane przyspieszenie wzrostu PKB do 3,5%. Jednak Borowski zastrzega, że kluczowym ryzykiem dla tej prognozy jest tempo absorpcji środków unijnych. Jeżeli inwestycje publiczne nie przyspieszą, wzrost może być niższy – w granicach 3,0% lub nawet 2,9%.
Ważnym czynnikiem wspierającym gospodarkę będzie efekt obniżek stóp procentowych, który pozytywnie wpłynie na popyt konsumpcyjny i inwestycyjny. Jednocześnie otoczenie zewnętrzne pozostanie słabe, z prognozowanym wzrostem gospodarczym w strefie euro na poziomie zaledwie 1%, a w Niemczech – 0,5%.
Inflacja
Inflacja w pierwszym kwartale 2025 roku ma wzrosnąć do około 5%, a następnie stopniowo spadać, osiągając poziom 3,5% w drugiej połowie roku. Mimo tego wciąż pozostanie powyżej celu inflacyjnego NBP wynoszącego 2,5%. Znaczącym czynnikiem ryzyka są ceny energii, które pozostaną zamrożone do trzeciego kwartału 2025 roku.
Konsumpcja i rynek pracy
Ekspert przewiduje, że gospodarstwa domowe przestaną intensywnie oszczędzać w drugiej połowie 2025 roku, co pobudzi konsumpcję, której dynamika może wzrosnąć do 2-3%. Wzrost płac, choć nieco spowolniony, będzie nadal wyprzedzał inflację, co zapewni gospodarstwom domowym większą siłę nabywczą.
Na rynku pracy nie przewiduje się większych zmian – zatrudnienie pozostanie stabilne, a bezrobocie osiągnie bardzo niski poziom, co związane jest z ograniczeniami demograficznymi.
Inwestycje publiczne i transformacja energetyczna
Inwestycje publiczne będą kluczowym elementem wzrostu gospodarczego w 2025 roku. Duża część środków unijnych i z KPO zostanie przeznaczona na transformację energetyczną oraz infrastrukturę. Rozwój tych obszarów może złagodzić skutki słabszej dynamiki inwestycji prywatnych.
Rok 2024 przyniósł Polsce umiarkowany wzrost gospodarczy, lecz był także okresem wyzwań – od spowolnienia konsumpcji po stagnację inwestycji. Prognozy na 2025 rok są optymistyczne, jednak wiele będzie zależeć od sprawności rządu w absorpcji środków unijnych oraz sytuacji na globalnych rynkach.
Ekspert podkreśla, że choć inflacja pozostanie wyzwaniem, wzrost płac oraz publiczne inwestycje w infrastrukturę i transformację energetyczną będą kluczowymi motorami rozwoju polskiej gospodarki w nadchodzącym roku.