Świat w 2015 roku: czego możemy się spodziewać?

1 Militarne postępy Islamskiego Państwa Iraku i Syrii, przemianowanego później na Państwo Islamskie, były jednym z najbardziej nieprzewidzianych wydarzeń roku 2014. Dżihadystyczna organizacja zajęła połowę terytorium Iraku i Syrii, gdzie proklamowała kalifat i nie zmieniły tego nawet amerykańskie naloty. Pokonanie Państwa Islamskiego będzie jednym z głównych zadań na nowy rok dla Amerykanów, choć na razie nie wiadomo, czy administracja Baracka Obamy zdecyduje się na większe zaangażowanie niż naloty.

2 Chiny, druga co do wielkości gospodarka świata, zwalniają tempo. Według przewidywań ekonomistów dla władz w Pekinie celem na 2015 r. będzie uzyskanie wzrostu gospodarczego w wysokości 7,0 proc., co byłoby najgorszym wynikiem od 2004 r. Na dodatek spada produkcja przemysłowa i przestały rosnąć ceny nieruchomości. Wprawdzie Pekin utrzymuje, że najważniejszą sprawą jest stabilność wzrostu, ale wolniejsze tempo to słaba wiadomość dla światowej gospodarki, dla której Chiny były w ostatnich latach jednym z głównych motorów wzrostu.

3 Mimo deklarowanego co jakiś czas zawieszenia broni i podejmowanych prób rozmów pokojowych na razie nie widać szans na zakończenie wojny na wschodzie Ukrainy. Najprawdopodobniej jej obecna forma - tlącego się, ale niewygasającego konfliktu - utrzyma się jeszcze przez najbliższe miesiące.

4 Aleksander Łukaszenka – rządzący Białorusią od 1994 r. – pod koniec roku będzie się starał o kolejną kadencję prezydencką i jeśli nie wydarzy się nic nieprzewidzianego, bez większego problemu ją sobie zapewni. Łukaszenka bardziej niż wewnętrznej opozycji obawia się dziś Rosji, która na Ukrainie pokazała, że kraje postsowieckie uważa za swoją strefę wpływów.

5 Krajem, który najmocniej dotyka spadek cen ropy naftowej, jest Wenezuela – posiadacz największych na świecie złóż. Aby budżet się równoważył, baryłka ropy powinna kosztować ok. 140 dol., a nie niespełna 60. W efekcie spadku cen oraz fatalnej polityki gospodarczej Wenezuela ma dziś największy na świecie deficyt budżetowy, a bankructwo kraju w ciągu najbliższych 12 miesięcy jest bardzo realnym scenariuszem.

6 Wychodzące z kryzysu gospodarczego Hiszpanię i Portugalię czekają w 2015 r. wybory parlamentarne, których efektem może być odejście od prowadzonej przez centroprawicowe rządy polityki oszczędnościowej. W Hiszpanii na głównego rywala premiera Mariano Rajoya niespodziewanie wyrosła nowo utworzona lewicowa partia Podemos, w Portugalii Pedro Passos Coelho przegrywa w sondażach z socjalistami.

7 Choć liberalna opozycja zarzuca Recepowi Tayyipowi Erdoganowi – długoletniemu premierowi, a od sierpnia prezydentowi – stopniowe islamizowanie Turcji i ograniczanie swobód demokratycznych, ponad połowa Turków popiera jego politykę. Ile dokładnie, okaże się podczas czerwcowych wyborów parlamentarnych. Mogą im towarzyszyć antyrządowe protesty, szczególnie że w Turcji zyskuje na znaczeniu opozycyjny – i zwalczany przez władze – ruch kierowany przez Fethullaha Gulena.