Mniej młodych-dorosłych, którzy nie pracują i porzucili edukację
Wskaźnik NEET opisuje osoby, które nie pracują i nie uczestniczą w dalszej edukacji ani szkoleniach w konkretnych grupach wiekowych. Według najnowszych badań Eurostatu, w 2025 r. 11 proc. młodych dorosłych w wieku 15–29 lat w państwach członkowskich UE nie pracowało, nie uczyło się ani nie uczestniczyło w szkoleniach.
Dla tej grupy wiekowej UE wyznaczyła cel, aby średni unijny odsetek tych osób spadł do 9 proc. do 2030 roku. Cały czas istnieją jednak różnice między krajami. Odsetek młodych dorosłych należących do grupy NEET był prawie 4 razy wyższy w Rumunii (19,2 proc.) niż w Holandii (5,3 proc.).
Z biegiem czasu przejście z edukacji do pracy stało się bardziej złożone. Młodzi ludzie częściej zmieniają pracę, a stabilizacja na rynku pracy, z wyboru lub z konieczności, zajmuje im więcej czasu. Coraz częściej studenci szkół policealnych podejmują pracę w niepełnym wymiarze godzin lub sezonowo, aby uzupełnić swoje dochody. Co więcej, coraz częściej młodzi pracujący ludzie wracają do nauki lub szkoleń w celu podniesienia kwalifikacji. W rezultacie proces przejścia z edukacji do pracy stał się mniej przejrzysty – oceniają autorzy badania.
Ponadto, w 2025 roku 12,5 proc. młodych ludzi w wieku 15–19 lat w UE było zatrudnionych i uczyło się, korzystając z tego bardziej elastycznego przejścia z edukacji do pracy. Odsetek ten wzrósł do 22,5 proc. wśród osób w wieku 20–24 lat, po czym nieznacznie spadł w starszych grupach wiekowych: do 17,8 proc. w grupie wiekowej 25–29 lat i 13,6 proc. w grupie wiekowej 30–34 lata.
Jednak jak wygląda przynależność do grupy NEET? Według badań wzrasta wraz z wiekiem. Najniższy procent, bo 5,3 proc., wynosił odsetek osób w grupie wiekowej 15-19 lat.
Wskaźnik NEET w UE i jej krajach w 2025 r.
W krajach UE zaobserwowano duże zróżnicowanie w 2025 r. pod względem wskaźników NEET dla grupy 15-29 lat. Część państw już osiągnęła cel długoterminowy na rok 2025 r.
Najniższe wskaźniki, już poniżej docelowego poziomu 9 proc., odnotowano w/na:
- Holandii (5,3 proc.),
- Szwecji (5,9 proc.),
- Słowenii (7,6 proc.),
- Czechach (8 proc.),
- Portugalii (8 proc.),
- Irlandii (8,1 proc.),
- Malcie (8,5 proc.),
- Luksemburgu (8,8 proc.),
- Danii (8,9 proc.).
Część państw jest blisko osiągnięcia celu już teraz. Wśród nich jest Polska, której wskaźnik NEET wyniósł w 2025 r. 9,2 proc. To także: Niemcy (9,5 proc.) i Belgia (9,8 proc.),
W 10 krajach w 2025 r. odnotowano wskaźnik NEET przekraczający średnią UE wynoszącą 11 proc. Najwyższe wskaźniki odnotowano we/w:
- Włoszech (13,3 proc.),
- Grecji (13,6 proc.),
- Bułgarii (13,8 proc.),
- Rumunii (19,2 proc.).
Całkowity udział młodzieży NEET zmniejszył się w UE o 4,2 punktu procentowego (pp) między 2015 a 2025 r. Wśród państw UE największą spadek liczby osób NEET między 2015 a 2025 r. odnotowano we Włoszech (-12,4 pp) i Grecji (-10,5 pp). Jednak od 2015 r. odnotowano wzrost wskaźnika NEET w 3 krajach: Niemczech (+1,0 pp), Luksemburgu (+1,2 pp) i Austrii (+1,6 pp).
Badanie: wykształcenie i płeć mają znaczenie
W 2025 r. wskaźnik NEET wśród młodych ludzi w wieku 15–29 lat w UE wynosił 12,8 proc. wśród osób o niskim poziomie wykształcenia (wykształcenie niższe niż podstawowe, podstawowe lub gimnazjalne). Poziom 11 proc. osiągnął wśród osób o średnim poziomie wykształcenia (wykształcenie średnie lub policealne), a 8 proc. wśród osób o wysokim poziomie wykształcenia (wykształcenie wyższe).
Widoczna jest też różnica między płciami w odniesieniu do odsetka młodych dorosłych, którzy nie pracowali, nie uczyli się ani nie uczestniczyli w szkoleniach. W 2025 r. 12 proc. młodych kobiet w wieku 15–29 lat w UE stanowiły osoby NEET, podczas gdy wśród młodych mężczyzn odsetek ten był o 2,1 punktu procentowego niższy i wynosił 9,9 proc.
Istnieje szereg czynników, które mogą wyjaśniać lukę płciową. Na przykład uwarunkowania społeczno-kulturowe lub presja, które zazwyczaj kładą większy nacisk na rolę kobiet w rodzinie i na rolę mężczyzn w utrzymywaniu rodziny poprzez pracę – wyjaśniają autorzy raportu.
W miarę jak młode kobiety się starzeją, coraz częściej nie pracują, nie kształcą się ani nie uczestniczą w szkoleniach
W 2025 roku były 2 kraje, w których odsetek młodych kobiet NEET był co najmniej o 7 pp wyższy niż odpowiedni odsetek młodych mężczyzn. Największą różnicę zaobserwowano w Rumunii (11,2 pp), a następnie w Czechach (7,4 pp). Jednak 3 kraje miały wyższy wskaźnik NEET wśród mężczyzn niż kobiet, ale w znacznie mniejszym stopniu: Estonia, Finlandia i Belgia.
Analiza 3 różnych grup wiekowych młodych ludzi (15–19, 20–24 i 25–29 lat) pokazuje, że luka płciowa w UE dotycząca młodych dorosłych NEET rośnie razem z wiekiem.
W najmłodszej grupie wiekowej mężczyźni mieli wyższy odsetek NEET niż kobiety, i różnica ta wyniosła 0,5 pp. W kolejnej grupie wiekowej, 20–24 lata, nastąpiła zmiana i wskaźnik NEET wśród młodych kobiet jest wyższy niż wskaźnik dla mężczyzn (o 0,6 pp). Wśród osób w wieku 25–29 lat luka między płciami pogłębiła się do 6 pp.
