Eksperci portalu RynekPierwotny.pl na podstawie innych danych GUS postanowili sprawdzić, jak przez lata zmieniały się zaliczki płacone przez właścicieli mieszkań wspólnotom mieszkaniowym. Najpierw trzeba jednak wyjaśnić, które dokładnie comiesięczne płatności obejmuje analiza.
Zaliczki dla wspólnoty według danych GUS
Wspólnoty mieszkaniowe w statystyce GUS to Ponad 500 000 budynków zarządzanych przez wspólnoty mieszkaniowe z około 8 milionów mieszkań znajdujących się w tych blokach i kamienicach. Jeżeli chodzi o koszty utrzymania mieszkań, to dość często mamy do czynienia z terminologicznym zamieszaniem.
Zatem jeszcze przed prezentacją danych GUS na temat zaliczek we wspólnotach mieszkaniowych, warto wyjaśnić o jakie płatności chodzi. Główny Urząd Statystyczny zbiera od wspólnot mieszkaniowych informacje o tym, ile wynosi średni poziom zaliczki właścicieli mieszkań na koszty zarządu. Co jednak należy rozumieć pod tym pojęciem? GUS w wypełnianym przez wspólnoty sprawozdaniu statystycznym M-01 informuje, że comiesięczne zaliczki właścicieli lokali na koszty zarządu obejmują:
- wydatki na remonty i bieżące konserwacje
- opłaty za dostawę energii elektrycznej i cieplnej, gazu i wody, w części dotyczącej nieruchomości wspólnej (m.in. klatek schodowych) oraz opłaty za antenę zbiorczą i windę
- ubezpieczenia, podatki i inne opłaty publicznoprawne, chyba że są pokrywane bezpośrednio przez właścicieli poszczególnych lokali
- wydatki na utrzymanie porządku i czystości
- wynagrodzenie członków zarządu lub zarządcy
Wzrost wysokości zaliczki były duży i nierównomierny
Średni wynik oparty na danych od wspólnot uczestniczących w badaniu to kwota wyrażona w złotych na 1 metr kwadratowy mieszkania.
Uwaga, stawka nie zawiera indywidualnych kosztów rozliczanych bezpośrednio ,,z licznika’’ przez właściciela mieszkania, np. woda, prąd, ogrzewanie.
Zwróćmy uwagę na to, że najnowsze dostępne dane na temat wysokości zaliczek we wspólnotach mieszkaniowych, zostały opublikowane w październiku 2025 roku.
Te „GUS-owskie” statystyki dotyczą roku 2024. Na wykresie widzimy również wyniki dla 2018 roku, 2020 roku oraz 2022 roku. Nawet w tak stosunkowo niedługiej perspektywie czasowej miał miejsce znaczący wzrost średniego poziomu zaliczek.
Przeciętna ogólnopolska stawka zaliczki wzrosła bowiem z 2,9 zł (2018 r.) do 4,4 zł za 1 m kw. (2024 r.). Powodem są przewidywane prace remontowe związane z wiekiem budynków oraz wymogi przepisów (np. Termo świadectwa) czy dostępność programów dopłat zewnętrznych np. do instalacji fotowoltaiki czy instalacji wind.
Zawiązywanie funduszu remontowego nie jest obowiązkowe, to większość wspólnot mieszkaniowych go jednak utworzyła. Opisywana sytuacja zwiększa poziom zaliczek.
Tym bardziej, że na początku bieżącej dekady, koszty usług remontowych szybko wzrosły. Podobne zmiany dotyczyły chociażby usług związanych z utrzymaniem porządku i rachunków za energię dostarczaną do części wspólnych budynku.
W jakim mieście najbardziej wzrosły opłaty jakie wnoszą lokatorzy
Dokładniejsza analiza danych GUS sugeruje, że podwyżki rozkładały się różnie w poszczególnych częściach kraju. Otóż, lata 2021 - 2022 przyniosły duże wzrosty średnich zaliczek wynoszące 16% - 25%.
Najbardziej odczuwalne podwyżki zaliczek płaconych wspólnotom mieszkaniowym (+25%) miały jednak miejsce na terenie sześciu dużych miast. Mowa o ośrodkach z największą liczbą mieszkań w budynkach zarządzanych przez wspólnoty (Warszawa, Kraków, Łódź, Wrocław, Poznań, Gdańsk).
Natomiast w latach 2023 - 2024 widoczne były duże wzrosty zaliczek dotyczące mieszkań własnościowych ze wszystkich miast na prawach powiatu (+18%), a także z pozostałych powiatów (+21%).
W efekcie średnia wysokość zaliczek na terenie mniejszych ośrodków mocno wyrównała się względem największych miast. Taką zmianę trudno oczywiście uznać za dobrą wiadomość dla właścicieli lokali z mniejszych miejscowości.
Wysokość zaliczki pobieranej przez wspólnotę mieszkaniową
Tytułem uzupełnienia eksperci portalu RynekPierwotny.pl postanowili dokładniej zaprezentować średni poziom miesięcznych zaliczek na rzecz wspólnot mieszkaniowych z największych ośrodków miejskich. Tym razem chodzi nie o sześć, lecz o dziesięć miast z największą liczbą mieszkań w budynkach zarządzanych przez wspólnoty mieszkaniowe (według wyników spisu z 2021 roku).
We wspomnianych dziesięciu ośrodkach miejskich, średni poziom zaliczki właściciela mieszkania dla wspólnoty (na koszt zarządu) był następujący:
- • Bydgoszcz - 5,1 zł/m kw. w 2024 r.
- • Gdańsk - 4,5 zł/m kw.
- • Katowice - 4,8 zł/m kw.
- • Kraków - 4,2 zł/m kw.
- • Lublin - 3,1 zł/m kw.
- • Łódź - 4,1 zł/m kw.
- • Poznań - 5,4 zł/m kw.
- • Szczecin - 3,0 zł/m kw.
- • Warszawa - 5,1 zł/m kw.
- • Wrocław - 3,9 zł/m kw.
Pewnym zaskoczeniem mogą być wysokie stawki z Poznania oraz Bydgoszczy. Stolica Wielkopolski wyprzedziła nawet Warszawę.
Warto odnotować, że wysokość stawki jest wypadkową kształtu wielu zmiennych czynników, np. poziom lokalnych wynagrodzeń, wiek budynków wielorodzinnych, poziom zadłużenia właścicieli mieszkań oraz polityka remontowa wspólnot mieszkaniowych.
Ich wpływ na obniżenie lub wzrost stawki może się wzajemnie kontrować, co może prowadzić do widocznych różnic w zaliczkach w obrębie jednej dzielnicy.
