W ostatnich dniach uwagę obserwatorów zwróciła wzmożona aktywność w bazie lotniczej Diagilewo. Według dostępnych informacji stacjonowały tam bombowce Tu-95MS i Tu-22M3, a także samoloty wsparcia, w tym tankowce Ił-78 i myśliwce Su-30. Trzy bombowce Tu-95MS wystartowały z bazy, z czego co najmniej dwa zostały skierowane do bazy Ukrainka na Dalekim Wschodzie.
Wzmożone ruchy w bazach. Satelita ujawnił przerzut bombowców Rosji
Ukrainka należy do najważniejszych ośrodków rosyjskiego lotnictwa dalekiego zasięgu i znajduje się w pobliżu granicy z Chinami. Baza, oddalona o około 6 tys. kilometrów od Ukrainy, zapewnia znacznie większe bezpieczeństwo niż bazy europejskiej części Rosji. Jednocześnie taka lokalizacja ogranicza możliwość bezpośredniego wykorzystania tych maszyn w operacjach bojowych przeciwko Ukrainie.
Równolegle odnotowano ruchy między innymi bazami, w tym Ołenią na Półwyspie Kolskim oraz Biełają w Syberii. Z analizy wynika, że bombowce Tu-95MS były przemieszczane etapami między tymi lokalizacjami, zanim część z nich trafiła do Ukrainki. Oznacza to, że rosyjskie dowództwo aktywnie zarządza rozmieszczeniem floty w skali całego kraju.
Rosja przerzuca bombowce. Przetasowania w bazach nie są przypadkowe
Tego rodzaju rotacje stanowią element strategii rozproszenia sił i zwiększania ich odporności na potencjalne ataki. Przemieszczanie samolotów między odległymi bazami utrudnia przeciwnikowi ocenę ich rzeczywistej liczby oraz gotowości bojowej. Pozwala również zmniejszyć ryzyko strat poprzez unikanie koncentracji maszyn w jednym miejscu.
Kontekstem dla tych działań pozostają wydarzenia z czerwca 2025 roku, kiedy ukraińskie drony uderzyły w rosyjskie lotniska strategiczne. Ataki objęły m.in. bazy Ołenia i Biełaja, powodując uszkodzenia bombowców Tu-95MS i Tu-22M3. Dla rosyjskiego systemu lotnictwa strategicznego miało to szczególne znaczenie ze względu na ograniczone możliwości odtworzenia floty. Bombowce są konstrukcjami wywodzącymi się jeszcze z czasów ZSRR i nie są produkowane seryjnie.
Bombowce Tu-95MS nadal kluczowe w atakach Rosji na Ukrainę
Mimo upływu dekad bombowce Tu-95MS pozostają istotnym elementem rosyjskich zdolności uderzeniowych. Dzięki dużemu zasięgowi i możliwości przenoszenia pocisków manewrujących są wykorzystywane w operacjach przeciwko celom infrastrukturalnym i wojskowym. Jednocześnie pełnią funkcję w ramach rosyjskiego systemu odstraszania strategicznego.
Dzięki czterem silnikom turbośmigłowym NK-12 mogą osiągać prędkość maksymalną ponad 800 km/h. Bombowce te są w stanie przenosić ładunki o masie do 20 ton. Bombowce Tu-95MS mogą przenosić konwencjonalne uzbrojenie, w tym rakiety manewrujące Ch-55 i Ch-101 oraz bomby konwencjonalne i nuklearne.
Rosja stawia na modernizację Tu-160 zamiast nowych bombowców
Warto przy tym zauważyć, że równolegle do opisanych przetasowań Rosja próbuje podtrzymywać swoje zdolności w zakresie lotnictwa strategicznego poprzez modernizację starszych konstrukcji. W ubiegłym roku rosyjskie siły powietrzno-kosmiczne odebrały dwa bombowce Tu-160M.
Wiele wskazuje jednak na to, że nie były to fabrycznie nowe maszyny, lecz zmodernizowane egzemplarze starszego typu Tu-160, które wcześniej znajdowały się w magazynach. W rosyjskiej nomenklaturze oznacza się je jako Tu-160M, podczas gdy zupełnie nowe konstrukcje – jeśli powstaną – mają otrzymać oznaczenie Tu-160M2.
Taki kierunek działań nie jest przypadkowy. Rosja nie ma dziś realnych możliwości powrotu do masowej produkcji bombowców takich jak Tu-95 czy Tu-22M3, a program nowej generacji bombowca PAK DA pozostaje w sferze odległych planów. W tej sytuacji najprostszym rozwiązaniem stało się odtwarzanie i unowocześnianie istniejącej floty Tu-160.
