W większości krajów UE budowa pierwszej linii KDP zajęła średnio 15 lat (Francuzi wskazują nawet do 20 lat). Największe doświadczenie mają obecnie Hiszpanie, którzy budują kolejne linie w swoim kraju w ciągu kilku lat. Obecnie w całej Europie jest eksploatowanych łącznie 10 tysięcy kilometrów linii dużych prędkości, 8,3 tys. km znajduje się w budowie, w planach jest budowa kolejnych 18,8 tysiąca kilometrów linii (do 2030 roku). W roku 2008 linie europejskie osiągnęły pracę przewozową grubo ponad 90 miliardów pas/km. Polska ma szansę dołączyć do tego grona w ciągu najbliższej dekady i zwiększyć europejskie statystyki o ile nie pojawią się w trackie realizacji projektu dodatkowe zagrożenia. Aby tego uniknąć konieczne jest wsparcie społeczne, gospodarcze i polityczne.
Potrzeba współdziałania
Tak ogromne przedsięwzięcie jak budowa kolei dużych prędkości wymaga współdziałania wielu środowisk, reprezentujących różne grupy interesu. Istotne jest tutaj wsparcie komunikacyjne od samego początku realizacji planów, które pozwoli na uświadomienie zarówno korzyści, jak i zagrożeń pojawiających się w trakcie inwestycji. Należy pamiętać, że realizacja tego typu projektów nie przynosi wymiernych efektów ekonomicznych w krótkim okresie. A każde opóźnienie tej realizacji stwarza zagrożenie utraty wiarygodności społeczeństwa i wydłużenia w czasie inwestycji, a więc i wymiernych jej efektów. Dlatego też PKP PLK przywiązuje dużą wagę do wsparcia komunikacyjnego projektu Programu budowy i uruchomienia przewozów KDP w Polsce od samego początku. Jednym z elementów tego wsparcia były szeroko przeprowadzone konsultacje społeczne w roku 2005.
Lista problemów
Tak jak przy budowie dróg i autostrad, tak też i w przypadku budowy linii kolejowej mogą pojawić się protesty lokalnych społeczności i organizacji ekologicznych przeciwko proponowanemu przebiegowi linii Y, co może blokować inwestycję, wydłużając ją w czasie. Praktycznie nie ma dzisiaj w Polsce inwestycji infrastrukturalnej, która nie przechodziłaby problemów z wykupem gruntów. Uwarunkowania makroekonomiczne w określonym czasie (recesja, wzrost cen, itp.) mogą wpłynąć na zachwianie przewidywanego budżetu oraz na zmniejszenie (od zakładanego) popytu na przewozy, co może spowodować brak rentowności inwestycji. Zagrożeniem może okazać się także nadmierne upolitycznienie tej inwestycji, co może utrudnić, czy nawet uniemożliwić podejmowanie racjonalnych decyzji i spowodować straty lub inne komplikacje. Poważne trudności mogą się pojawić w dostosowaniu infrastruktury energetycznej kraju do potrzeb kolei dużych prędkości.
Pozytywne jednak jest to, że o tych problemach już dzisiaj wiadomo i są wynikiem analizy doświadczeń pochodzących z innych krajów, co pozwoli przynajmniej w fazie projektowania uniknąć większości z nich, a w przyszłości niwelować pojawiające się zagrożenia.
KALENDARZ REALIZACJI PROJEKTU KDP
1. Ogłoszenie przetargu na przygotowanie Studium Wykonalności – 2008 r.
2. Zakończenie i prezentacja wyników Studium Wykonalności 2011/2012 r.
3. Decyzje lokalizacyjne i wykupy gruntów dla trasy linii wybranej na podstawie Studium Wykonalności 2012–2013 r.
4. Przygotowanie dokumentacji projektowej 2012–2015 r.
5. Prace budowlane 2014–2019 – zakończenie pierwszego odcinka do końca 2017, oddanie do eksploatacji w 2019 r.
6. Próby i badania eksploatacyjne – 2019–2020 r.
7. Sukcesywne dostawy taboru – 2014–2019 r.
Źródło: PKP PLK
MODERNIZACJA I KOLEJE DUŻYCH PRĘDKOŚCI
KDP ma szersze znaczenie, bo to nie tylko linia Y, ale także linie modernizowane do standardów linii europejskich (160 – 200 km/h) w celu osiągnięcia efektu skali (skrócenie czasu podróży – nawet o połowę – między największymi aglomeracjami). Olbrzymi wpływ na rozwój szybkich połączeń będzie więc miała modernizacja szlaków kolejowych konwencjonalnych, które mają stanowić połączenie głównych węzłów kolejowych w całym kraju z linią dużych prędkości.
