Dworzec większy niż Watykan
Ma powierzchnię 1,22 mln metrów kwadratowych – to dwa razy więcej niż Watykan albo tyle, co 170 boisk piłkarskich. Zresztą boiska też tu są – aż trzy. Do tego 15 peronów i 29 torów. Chodzi o Chongqing East, największy dworzec kolejowy świata, położony w chińskiej metropolii liczącej ok. 10 mln mieszkańców.
Ogromną inwestycję budowano siedem lat i otwarto pod koniec czerwca 2025 roku. W tym czasie zużyto dwa miliony metrów sześciennych betonu oraz 366 tys. ton stali.
Wbrew pozorom to nie tylko stacja kolejowa, ale cały węzeł transportowy i centrum biznesowe w jednym. To przykład stworzenia stacji-miasta lub stacji-dzielnicy.
„Serce” chińskiego KDP
Pierwsze przymiarki do gigantycznej stacji rozpoczęły się w 2011 roku. Wtedy China Railway, odpowiednik całej grupy PKP, przeprowadziło analizę przyszłego węzła kolejowego. Był to moment projektowania i budowy sieci kolei dużych prędkości (KDP). Chongqing, leżące w środkowych Chinach, uznano za idealne miejsce przesiadkowe.
W 2016 roku zapowiedziano podwojenie sieci kolei dużych prędkości z 19 do 45 tys. km. Ambitne plany udało się zrealizować z nawiązką. Budowę dworca rozpoczęto w 2018 roku, wraz ze startem prac na jednej z linii kolei dużych prędkości (dziś odjeżdża stąd siedem takich tras). Główne prace zakończono wiosną 2024 roku, a całą stację uruchomiono 27 czerwca 2025 roku.
Dlaczego tylko 15 peronów?
Warszawa Zachodnia, największy pod tym względem dworzec w Polsce, ma dziewięć peronów. Jednak do skali Chongqing East sporo jej brakuje. Chińska stacja została bowiem pomyślana jako miejsce przeznaczone wyłącznie do obsługi kolei dużych prędkości, dlatego ma mniej peronów niż Grand Central Terminal (USA) - 44 czy Shinjuku (Japonia) - 36.
Dworzec ulokowano nieco na uboczu miasta i doprowadzono do niego linię metra. Biorąc pod uwagę wygląd, skalę i położenie, bardziej przypomina terminal lotniczy. Chiny postawiły na KDP zamiast krótkich lotów międzymiastowych. W związku z tym z Chongqing East regularnie odjeżdżają pociągi m.in. do:
- Szanghaju (6 godzin),
- Pekinu (6 godzin),
- Wuhanu (3 godziny),
- Wanzhou i Qianjiangu (1 godzina).
Stacja-miasto
Przy okazji budowy wielokrotnie powtarzano termin „transit-oriented development” (TOD). To pomysł na takie projektowanie całych dzielnic, by dworzec stanowił ich centrum. W podobny sposób – o czym niedawno pisałem – opisywana jest inwestycja w Madrycie. Jednak w Chinach wszystkie funkcje wciśnięto w jedną inwestycję.
Chongqing East ma „wbudowane” hotele różnych klas, przestrzenie biurowe, a także setki restauracji i punktów usługowych. To centrum biznesowo-handlowe przenikające się z dworcem o powierzchni 276 tys. mkw. To więcej niż warszawskie Varso i Złote Tarasy razem wzięte. Hala dworca wraz z przyległymi przestrzeniami zajmuje kolejne 120 tys. mkw.
