Forsal logo

7000 zł zasiłku pogrzebowego w 2026 r. i 2027 r. Kolejne ułatwienia od 1 stycznia 2027 r. Co z waloryzacją?

pogrzeb, ręka kładąca kwiatek na nagrobku
zasiłek pogrzebowy w 2027 r./Shutterstock
Od 1 stycznia 2026 r. obowiązują nowe przepisy dotyczące zasiłku pogrzebowego, które podwyższają jego kwotę i wprowadzają zasadę corocznej waloryzacji, a także skracają czas rozpatrywania wniosków przez ZUS. Nowe regulacje umożliwiają zakładom pogrzebowym pośredniczenie w składaniu wniosków niezależnie od tego, kto jest osobą uprawnioną do świadczenia, oraz pozwalają na wypłatę zasiłku bezpośrednio na rzecz zakładu pogrzebowego na podstawie upoważnienia. Jednocześnie ograniczono liczbę dokumentów wymaganych od wnioskodawców, co ma uprościć całą procedurę. Kolejne zmiany już od 1 stycznia 2027 r.

Zasiłek pogrzebowy jest świadczeniem przysługującym w przypadku poniesienia kosztów pogrzebu. Zgodnie z art. 78 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, zasiłek pogrzebowy przysługuje w razie śmierci:

  1. ubezpieczonego;
  2. osoby pobierającej emeryturę lub rentę;
  3. osoby, która w dniu śmierci nie miała ustalonego prawa do emerytury lub renty, lecz spełniała warunki do jej uzyskania i pobierania;
  4. członka rodziny osoby wymienionej w pkt 1 i 2.

Za członków rodziny rozumie się:

  1. małżonka (wdowca, wdową), także pozostających w separacji orzeczonej wyrokiem sądu,
  2. rodziców, ojczyma, macochę, osoby przysposabiające,
  3. dzieci własne, dzieci drugiego małżonka oraz dzieci przysposobione i dzieci umieszczone w rodzinie zastępczej,
  4. przyjęte na wychowanie i utrzymanie przed osiągnięciem pełnoletności inne dzieci niż wymienione w pkt 3;
  5. rodzeństwo;
  6. dziadkowie;
  7. wnuki;
  8. osoby, nad którymi została ustanowiona opieka prawna.

Prawo do zasiłku pogrzebowego przysługuje również wtedy, gdy osoba zmarła już po ustaniu ubezpieczenia, pod warunkiem że w chwili śmierci pobierała zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne albo zasiłek macierzyński. Zasiłek przysługuje tylko z jednego tytułu.

O zasiłek pogrzebowy mogą wystąpić także osoby, które poniosły faktyczne koszty pogrzebu. Przysługuje on także pracodawcy, domowi pomocy społecznej, gminie, powiatowi, osobie prawnej kościoła lub związku wyznaniowego, jeżeli pokryły koszty pogrzebu. W przypadku, gdy więcej osób (lub podmiotów) poniesie koszty, jest on proporcjonalny do poniesionych kosztów. Jednakże nie może być wyższy od określonej kwoty.

Zasiłek pogrzebowy przysługuje na podstawie następujących przepisów:

Zasiłek pogrzebowy przysługuje na podstawie przepisów:

  • art. 77–81 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych,
  • art. 10 i 26 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych,
  • art. 9 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o świadczeniu pieniężnym i uprawnieniach przysługujących cywilnym
  • niewidomym ofiarom działań wojennych,
  • art. 12a ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej,
  • art. 20 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych,
  • art. 12 ustawy z dnia 22 maja 2009 r. o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych.

Ile wynosi zasiłek pogrzebowy od 1 stycznia 2026 r.?

Zasiłek pogrzebowy wynosi obecnie 7 000 zł. Wysokość zasiłku pogrzebowego została zwiększona z dniem 1 stycznia 2026 r. Wcześniej, wynosił od 4 000 zł. Nowe przepisy wprowadziły także dodatkowy zasiłek celowy z pomocy społecznej. Można się o niego w przypadku, gdy po zmarłym nie przysługuje zasiłek pogrzebowy albo gdy koszty pochówku są wyjątkowo wysokie, na przykład z powodu konieczności sprowadzenia ciała z zagranicy. Pomoc ta nie zależy od kryterium dochodowego. Należy pamiętać, że nie w każdym przypadku otrzyma się pełną kwotę zasiłku pogrzebowego.

Podstawa prawa

Art. 79. [Wysokość zasiłku pogrzebowego]

1. W razie poniesienia kosztów pogrzebu przez inną osobę niż wymieniona w art. 77 ust. 1 pkt 4, pracodawcę, dom pomocy społecznej, gminę, powiat, osobę prawną kościoła lub związku wyznaniowego, zasiłek pogrzebowy przysługuje w wysokości udokumentowanych kosztów pogrzebu, nie wyższej jednak niż określona w art. 80.
2. Jeżeli pogrzeb organizowany był na koszt Państwa, organizacji politycznej lub społecznej, lecz osoby, o których mowa w art. 77 ust. 1 pkt 4, poniosły również część jego kosztów, przysługuje im zasiłek w wysokości określonej w art. 80.

A w przypadku, gdy koszty pogrzebu zostały poniesione przez więcej niż jedną osobę lub podmiot, to zasiłek pogrzebowy ulega podziałowi proporcjonalnie do poniesionych kosztów pogrzebu.

Wniosek o zasiłek pogrzebowy

Wniosek o zasiłek pogrzebowy – Z-12 dostępny jest na stronie ZUS, a także w każdej placówce ZUS. Można go także wypełnić na Platformie Usług Elektronicznych (PUE)/eZUS. We wniosku należy wskazać dane osoby zmarłej, dane wnioskodawcy (osoby fizycznej lub innego podmiotu), wypełnić oświadczenie o poniesionych kosztach oraz wskazać rachunek bankowy, bądź adres do wypłaty zasiłku pogrzebowego. Można go złożyć w dowolnej placówce ZUS osobiście, przez osobę upoważnioną lub wysłać pocztą. Wniosek o zasiłek pogrzebowy można także przesłać do ZUS drogą elektroniczną za pomocą PUE/eZUS, a także za pośrednictwem zakładu pogrzebowego.

Zasiłek pogrzebowy. Jakie dokumenty są potrzebne?

By wystąpić o zasiłek pogrzebowy, należy przygotować następujące dokumenty:

  • wniosek o zasiłek pogrzebowy,
  • w przypadku gdy dziecko urodziło się martwe i nie został sporządzony akt urodzenia dziecka z adnotacją, że dziecko urodziło się martwe - kartę zgonu lub jej kopię albo zaświadczenie lekarza posiadającego tytuł specjalisty w dziedzinie położnictwa i ginekologii lub lekarza w trakcie odbywania specjalizacji w tej dziedzinie albo położnej o martwym urodzeniu, bez względu na czas trwania ciąży, wydane na podstawie dokumentacji
  • medycznej,
  • rachunki poniesionych kosztów pogrzebu, a jeżeli rachunki zostały złożone w banku – kopie rachunków, potwierdzone przez bank za zgodność z oryginałem,
  • dokument potwierdzający umieszczenie dziecka w rodzinie zastępczej,
  • do wniosku o zasiłek pogrzebowy dołącza się również akt zgonu albo akt urodzenia dziecka, które urodziło się martwe, jeżeli dokumenty te zostały sporządzone za granicą,
  • jeżeli pogrzeb organizowany był na koszt Państwa, organizacji politycznej lub społecznej, wymagamy dodatkowo zaświadczenia właściwego organu administracji publicznej lub organizacji o pokryciu kosztów pogrzebu oraz rachunki poniesionych przez Ciebie kosztów pogrzebu.

Kiedy złożyć wniosek o zasiłek pogrzebowy?

Co do zasady, wniosek o zasiłek pogrzebowy należy złożyć jak najszybciej. W przypadku, gdy dana osoba nie złoży wniosku o przyznanie zasiłku pogrzebowego w okresie 12 miesięcy od dnia śmierci osoby, po której zasiłek przysługuje – prawo do zasiłku pogrzebowego wygasa. Tylko w szczególnych przypadkach można wystąpić o zasiłek pogrzebowy po roku od śmierci danej osoby. Chodzi o przypadku, gdy nie można było złożyć wniosku, z powodu późniejszego odnalezienia zwłok lub zidentyfikowania osoby zmarłej, a także o inne przyczyny niezależne od osoby wnioskującej o zasiłek pogrzebowy.

Krótszy termin wypłaty zasiłku pogrzebowego, mniej dokumentów

Od stycznia obowiązuje krótszy termin wypłaty zasiłku pogrzebowego. Przed rokiem 2026 r., ZUS miał 30 dni na wypłatę zasiłku pogrzebowego. Obecnie, zgodnie z art. 118 ust. 1b w przypadku gdy ustalenie prawa do zasiłku pogrzebowego oraz jego wysokości wymaga wydania decyzji, decyzja ta jest wydawana w ciągu 14 dni od dnia wyjaśnienia ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania tej decyzji. Zmniejszyła się również liczba wymaganych dokumentów, ponieważ część danych ZUS pobiera z Urzędu Stanu Cywilnego.

Czy będzie wyższy zasiłek pogrzebowy w 2027 r.?

To zależy. Zgodnie z obowiązującą nowelizacją ustawy, kwota zasiłku pogrzebowego podlega waloryzacji od 1 marca w przypadku, gdy wskaźnik waloryzacji zasiłku pogrzebowego jest wyższy niż 105. Wskaźnikiem waloryzacji jest średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem w poprzednim roku kalendarzowym, ogłoszony przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”. Wysokość zwaloryzowanego zasiłku pogrzebowego zaokrągla się do pełnych złotych w górę. Co najmniej siedem dni przed najbliższym terminem waloryzacji prezes ZUS ogłasza w formie komunikatu kwotę zasiłku pogrzebowego. Komunikat ten publikowany jest w w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”.

Należy pamiętać, że zasiłek pogrzebowy przysługuje w wysokości obowiązującej w dniu śmierci danej osoby, której koszty pogrzebu zostały poniesione. Oznacza to, że nie opóźnienie w złożeniu wniosku, by przykładowo uzyskać wyższy, bo po waloryzacji, zasiłek pogrzebowy – nic nie da.

Udział zakładów pogrzebowych w składaniu wniosków o zasiłek pogrzebowy

Nowelizacja przepisów usankcjonowała rozwiązanie, które od wielu lat było powszechnie stosowane w praktyce. Chodzi o możliwość pośredniczenia przez zakłady pogrzebowe w procedurze ubiegania się o zasiłek pogrzebowy.

Zgodnie z nowymi regulacjami przedsiębiorcy prowadzący działalność pogrzebową mogą, na podstawie upoważnienia udzielonego przez osobę, która pokryła koszty pogrzebu, składać wnioski do ZUS o przyznanie świadczenia. Oznacza to ograniczenie formalności, które dotychczas musiały dopełniać rodziny zmarłych. W zależności od dyspozycji osoby uprawnionej zasiłek może zostać przekazany na rachunek bankowy zakładu pogrzebowego lub bezpośrednio na konto osoby, która poniosła koszty pochówku.

Jakie zmiany w zasiłku pogrzebowym w 2027 r.? Komentarz ZUS

Chociaż rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z 29 grudnia 2025 r. weszło w życie z dniem 1 stycznia 2026 r, to jednak nie wszystkie zawarte w nim zmiany zaczęły wtedy obowiązywać. Wyjątek stanowi § 1 pkt 4 w zakresie § 16b rozporządzenia, który wchodzi w życie po upływie 12 miesięcy od dnia ogłoszenia, czyli z dniem 1 stycznia 2027 r. Wtedy też wprowadzone zostaną regulacje dotyczące składania wniosków o zasiłek pogrzebowy przez zakład pogrzebowy za pomocą specjalnego systemu elektronicznego, który będzie pozwalał na składanie takich wniosków online.

„§ 16b. Zgłoszenie wniosku o zasiłek pogrzebowy przez zakład pogrzebowy w formie, o której mowa w § 5 ust. 1, następuje z wykorzystaniem jego profilu informacyjnego utworzonego w systemie teleinformatycznym udostępnionym przez Zakład.”

Oznacza to znaczne ułatwienie dla zakładów pogrzebowych, które występują w imieniu upoważnionych do otrzymania zasiłku pogrzebowego. Zapytaliśmy ZUS, jak idą przygotowania do wdrożenia systemu teleinformatycznego. Poniżej publikujemy odpowiedź.

Natomiast, odnosząc się do pytania dot. §16b rozporządzenia, który wejdzie w życie od 1 stycznia 2027 r. zgłoszenie wniosku o zasiłek pogrzebowy przez zakład pogrzebowy w formie, o której mowa w § 5 ust. 1, następuje z wykorzystaniem jego profilu informacyjnego utworzonego w systemie teleinformatycznym udostępnionym przez Zakład [1], informuję.

Obecnie w Zakładzie trwają zaawansowane prace analityczne, mające na celu dostosowanie systemów teleinformatycznych umożliwiających zakładom pogrzebowym składanie wniosków o wypłatę zasiłku pogrzebowego od 1 stycznia 2027 roku. W naszych pracach dokładamy wszelkich starań, aby przesyłanie wniosku o zasiłek pogrzebowy przez zakład pogrzebowy z jego profilu na PUE/eZUS było jak najprostsze i intuicyjne, tj. aby nie wymagało dodatkowych wyjaśnień. Zapewniamy, że na stronie www.zus.pl zostaną zamieszczone stosowne wyjaśnienia w tym zakresie.

Obecnie na ww. stronie znajdują się informacje dla klientów m.in. na temat Wniosku o zasiłek pogrzebowy, zawierające również informacje o zmianach od 1 stycznia 2026 roku.

Copyright
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję
Źródło: forsal.pl
Iga Leszczyńska
oprac. Iga Leszczyńska

Doktor nauk społecznych w dyscyplinie nauk o bezpieczeństwie, absolwentka Wojskowej Akademii Technicznej. Stopień doktora uzyskała na podstawie rozprawy pt. "Koncepcja systemu bezpieczeństwa socjalnego Polski z uwzględnieniem zjawiska prekariatu", poświęconej wyzwaniom współczesnej polityki społecznej i rynku pracy. Specjalizuje się w zagadnieniach dotyczących polityki rodzinnej, rynku pracy oraz systemu zabezpieczenia społecznego.

Zobacz wszystkie artykuły tego autoraNowelizacja ustawy alkoholowej. Branża ostrzega: nowe przepisy mogą uderzyć także w piwo 0,0 proc. [WYWIAD] »
Zapisz się na newsletter
Zapraszamy na newsletter Forsal.pl zawierający najważniejsze i najciekawsze informacje ze świata gospodarki, finansów i bezpieczeństwa.

Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich

Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj